Artikelen uit 2026
Alle artikelen die in 2026 verschenen op de sites in het netwerk, nieuwste eerst. Elk stuk opent op de site waar het verschenen is.
Mason, Grignon & Cohn: hoe politiek psychologische interventies bij genderdysforie verstoort (2026)
Het artikel van Julia W. Mason, Paméla Grignon en J. Cohn in Current Opinion in Psychology documenteert hoe politieke kaders en conversietherapie-wetgeving exploratieve psychotherapie bij genderdysforie afschrikken ten gunste van een snel medisch pad.
Athena Forum bezoekt Europees Parlement: 'einde van no debate' (mei 2026)
Op 15 mei 2026 publiceerde Athena Forum verslag van een advocacy-bezoek aan Brussel op 9 mei. Gesprekken met Europarlementsleden uit verschillende fracties draaiden om drie thema's: geslacht versus gender-identiteit in wetgeving, samenvoeging van seksuele oriëntatie met gender-identiteit, en haatspraakregels als debat-beperker. De waarneming: politici erkennen privé dat de thema's omstreden zijn, maar opereren publiek defensief uit vrees voor reputatieschade. Voorbeeld: haatspraakonderzoek tegen Europarlementslid Irmhild Boßdorf.
De X in het Nederlandse paspoort
Op 28 mei 2018 oordeelde de rechtbank Limburg dat Leonne Zeegers een neutrale geslachtsaanduiding in het paspoort moest kunnen krijgen. Wat begon als één Roermondse zaak werd een landelijke regeling.
Het transgenderbeleid van de sportbonden vergeleken: wie sluit uit, wie meet en wie kiest voor een open categorie
Een systematische vergelijking van het transgenderbeleid van de grote internationale sportbonden sinds 2020: de vijf modellen, de verschillen per sport en de lijn die daarin zichtbaar wordt.
PITT: 'De kracht van een narratief' — een Gen-X vader over zijn vervreemde zoon (2026)
Op 14 mei 2026 verscheen op PITT 'The Power of a Narrative — A Letter From a Gen-X Parent'. Een vader beschrijft hoe zijn volwassen zoon — ondanks een stabiele, liefdevolle opvoeding — emotioneel vervreemd raakte. De kernanalyse: krachtige online narratieven framen ouders als 'obstakels' van een identiteit, ook zonder echte misstanden. COVID-isolatie versterkte dat. Liefde en geduld blijven; verzoening blijft de hoop.
PITT: 'De kracht van een narratief' — een Gen-X vader over zijn vervreemde zoon (2026)
Op 14 mei 2026 verscheen op PITT 'The Power of a Narrative — A Letter From a Gen-X Parent'. Een vader beschrijft hoe zijn volwassen zoon — ondanks een stabiele, liefdevolle opvoeding — emotioneel vervreemd raakte. De kernanalyse: krachtige online narratieven framen ouders als 'obstakels' van een identiteit, ook zonder echte misstanden. COVID-isolatie versterkte dat. Liefde en geduld blijven; verzoening blijft de hoop.
Het transgenderbeleid van sportbonden vergeleken: wie sluit uit, wie meet, wie kiest voor open categorie
Een systematische vergelijking van transgenderbeleid bij grote internationale sportbonden sinds 2020. Geen enkele grote bond heeft zijn regels versoepeld. De tendens is eenduidig: van testosterondrempels naar puberteitsgeschiedenis als criterium.
Transgender en seksualiteit
Over wat een transitie doet met het seksleven wordt in stelligheden gesproken. Wie de literatuur naast elkaar legt, vindt geen helder antwoord maar een waaier van uitkomsten.
PITT: ROGD is een hypothese die onderzocht moet worden — niet weggewuifd (2026)
Het Amerikaanse oudersplatform PITT publiceerde op 13 mei 2026 een artikel met de oproep om ROGD niet meteen als 'pseudowetenschap' weg te zetten. De auteur wijst op de gedocumenteerde demografische verschuiving — circa 70% biologische vrouwen onder nieuwe verwijzingen, hoge psychiatrische comorbiditeit, en het ontbreken van een kinderhistorie van dysforie. De aanbeveling: rigoureus longitudinaal onderzoek.
PITT: ROGD is een hypothese die onderzocht moet worden — niet weggewuifd (2026)
Het Amerikaanse oudersplatform PITT publiceerde op 13 mei 2026 een artikel met de oproep om ROGD niet meteen als 'pseudowetenschap' weg te zetten. De auteur wijst op de gedocumenteerde demografische verschuiving — circa 70% biologische vrouwen onder nieuwe verwijzingen, hoge psychiatrische comorbiditeit, en het ontbreken van een kinderhistorie van dysforie. De aanbeveling: rigoureus longitudinaal onderzoek.
PITT: 'De liefhebbende moeder' — onvoorwaardelijke liefde en imperfecte vrede (2026)
Op 11 mei 2026 verscheen op PITT 'The Loving Mom'. Een Midwest-Amerikaanse moeder beschrijft hoe haar volwassen zoon zich na zijn transitie tien jaar grotendeels terugtrok. Tijdens een ziekenhuisbezoek na een decennium herontmoetten ze elkaar — een onverwachte omhelzing keerde de dynamiek. De relatie blijft fragiel; de ouders zijn nog steeds principieel het oneens met de transitie. Maar via 'imperfecte vrede' vonden ze terug elkaar.
Bailey & Zucker: cognitieve gedragstherapie als veelbelovende behandeling bij genderdysforie (2026)
In Current Opinion in Psychology (mei 2026) presenteren J. Michael Bailey (Northwestern University) en Kenneth Zucker (University of Toronto) cognitieve gedragstherapie (CGT) als veelbelovende eerste behandeling bij genderdysforie. Doel: reductie van dysforie, niet transitie als eerste keus. Strategie verschilt per subtype (vroege-onset, autogynefiel, snel ontstaan). De auteurs verwerpen expliciet de gelijkstelling van CGT met conversietherapie.
PITT: 'De liefhebbende moeder' — onvoorwaardelijke liefde en imperfecte vrede (2026)
Op 11 mei 2026 verscheen op PITT 'The Loving Mom'. Een Midwest-Amerikaanse moeder beschrijft hoe haar volwassen zoon zich na zijn transitie tien jaar grotendeels terugtrok. Tijdens een ziekenhuisbezoek na een decennium herontmoetten ze elkaar — een onverwachte omhelzing keerde de dynamiek. De relatie blijft fragiel; de ouders zijn nog steeds principieel het oneens met de transitie. Maar via 'imperfecte vrede' vonden ze terug elkaar.
Bailey & Zucker: cognitieve gedragstherapie als veelbelovende behandeling bij genderdysforie (2026)
In Current Opinion in Psychology (mei 2026) presenteren J. Michael Bailey (Northwestern University) en Kenneth Zucker (University of Toronto) cognitieve gedragstherapie (CGT) als veelbelovende eerste behandeling bij genderdysforie. Doel: reductie van dysforie, niet transitie als eerste keus. Strategie verschilt per subtype (vroege-onset, autogynefiel, snel ontstaan). De auteurs verwerpen expliciet de gelijkstelling van CGT met conversietherapie.
De Cass Review en de gevolgen
Het Britse Cass-rapport concludeerde dat de bewijsbasis voor puberteitsremmers en hormonen bij jongeren zwak is.
Byrne & Gorin: 'Trans kinderen en het fabriceren van mensen' — een filosofische analyse (2026)
Filosofen Alex Byrne en Moti Gorin gebruiken in een academisch artikel (mei 2026) Ian Hackings concept 'making up people' om de hedendaagse 'trans-kind'-categorie te analyseren. Drie posities worden onderscheiden: trans-kinderen bestaan niet, ze bestaan natuurlijk, of ze worden 'gefabriceerd' door sociale processen. De auteurs neigen naar het derde standpunt: trans-kinderen hebben 'echte' identiteiten — maar de categorie ontstaat via institutionele classificatie (medisch, ouderlijk, mediaal).
Byrne & Gorin: 'Trans kinderen en het fabriceren van mensen' — een filosofische analyse (2026)
Filosofen Alex Byrne en Moti Gorin gebruiken in een academisch artikel (mei 2026) Ian Hackings concept 'making up people' om de hedendaagse 'trans-kind'-categorie te analyseren. Drie posities worden onderscheiden: trans-kinderen bestaan niet, ze bestaan natuurlijk, of ze worden 'gefabriceerd' door sociale processen. De auteurs neigen naar het derde standpunt: trans-kinderen hebben 'echte' identiteiten — maar de categorie ontstaat via institutionele classificatie (medisch, ouderlijk, mediaal).
Eerlijke competitie in de vrouwensport
Sportbonden worstelen met de vraag wie mag meedoen in de vrouwencategorie.
British Medical Association trekt verzet tegen Cass Review in
Op 7 mei 2026 publiceerde de British Medical Association haar evaluatie van het Cass Review. De BMA erkent dat Hilary Cass methodologisch is bevestigd, maar handhaaft haar verzet tegen het verbod op puberteitsremmers met beroep op klinische autonomie.
British Medical Association trekt verzet tegen Cass Review in
Op 7 mei 2026 publiceerde de British Medical Association haar evaluatie van het Cass Review. De BMA erkent dat Hilary Cass methodologisch is bevestigd, maar handhaaft haar verzet tegen het verbod op puberteitsremmers met beroep op klinische autonomie.
Wachtlijsten in de genderzorg
De wachttijden voor transgenderzorg zijn lang. Wat zegt de Gezondheidsraad over de cijfers en de voorgestelde oplossingen?
Zelfidentificatie in andere landen
Ierland, Denemarken en Argentinië voerden zelfidentificatie in; het Schotse wetsvoorstel werd door de Britse regering tegengehouden. Hoe verschillen die wetten van elkaar?
Athena Forum: Orbán's wet én EU-Hof-uitspraak — beide kunnen tegelijk fout zijn (2026)
Op 26 april 2026 publiceerde Athena Forum een principieel stuk: 'Two things can be wrong at the same time'. Hongarije's 2021-wet bundelde een verbod op kindermisbruik met inhoudsbeperking op LHBTI-representatie — een politieke val voor de oppositie. Het EU-Hof veroordeelde de wet terecht, maar gebruikte in de uitspraak activistische terminologie zoals 'non-cisgender persons'. Beide ondermijnen volgens Athena het vertrouwen in democratische instellingen.
Athena Forum: Orbán's wet én EU-Hof-uitspraak — beide kunnen tegelijk fout zijn (2026)
Op 26 april 2026 publiceerde Athena Forum een principieel stuk: 'Two things can be wrong at the same time'. Hongarije's 2021-wet bundelde een verbod op kindermisbruik met inhoudsbeperking op LHBTI-representatie — een politieke val voor de oppositie. Het EU-Hof veroordeelde de wet terecht, maar gebruikte in de uitspraak activistische terminologie zoals 'non-cisgender persons'. Beide ondermijnen volgens Athena het vertrouwen in democratische instellingen.
Kamer wil genderneutrale wc's als signaal van inclusie
De Tweede Kamer wil in haar tijdelijke gebouw zo'n twintig genderneutrale toiletten inrichten, omdat 'diversiteit en inclusie' belangrijke elementen zijn. De meningen daarover zijn verdeeld: in een open poll van Radar was 64 procent geen voorstander, en in een onderzoek van de Universiteit van Amsterdam was 61 procent van de ondervraagde scholieren terughoudend over genderneutrale schooltoiletten.
Sekse en gender: de definities
Een helder onderscheid tussen sekse en genderidentiteit voorkomt verwarring in beleid en zorg.
Fins onderzoek: psychiatrische problemen nemen toe na gendertransitie
Een nationale Finse registerstudie over 2.083 adolescenten die genderidentiteitszorg zochten (1996–2019) toont dat hun psychiatrische morbiditeit ruim drie keer hoger lag dan bij gematchte controles — en verder steeg na medische transitie.
Fins onderzoek: psychiatrische problemen nemen toe na gendertransitie
Een nationale Finse registerstudie over 2.083 adolescenten die genderidentiteitszorg zochten (1996–2019) toont dat hun psychiatrische morbiditeit ruim drie keer hoger lag dan bij gematchte controles — en verder steeg na medische transitie.
Detransitie: ervaringen en cijfers
Hoe vaak komt detransitie voor en wat vertellen de ervaringen van detransitioners?
Genderidentiteit in het curriculum
Hoe wordt genderidentiteit op school behandeld, en is dat leeftijdsadequaat?
Eerste Nederlandse rechtszaak door
De zaak kan een precedent scheppen voor tientallen andere voormalige patiënten van Nederlandse genderklinieken die spijt hebben van behandelingen die ze als tiener ondergingen.
Eerste Nederlandse rechtszaak door
De zaak kan een precedent scheppen voor tientallen andere voormalige patiënten van Nederlandse genderklinieken die spijt hebben van behandelingen die ze als tiener ondergingen.
Harvard-onderzoeker: stijging genderdysforie lijkt sociale besmetting
Harvard-promovendus Adam Omary onderzocht 11.000 kinderen en stelde vast dat genderdysforie bij meisjes toenam van onder 1% naar bijna 10% in zeven jaar tijd. Zijn onderzoek werd gecensureerd — door links én rechts.
Harvard-onderzoeker: stijging genderdysforie lijkt sociale besmetting
Harvard-promovendus Adam Omary onderzocht 11.000 kinderen en stelde vast dat genderdysforie bij meisjes toenam van onder 1% naar bijna 10% in zeven jaar tijd. Zijn onderzoek werd gecensureerd — door links én rechts.
Vrouwenopvang en detentie
Hoe ga je om met genderidentiteit in plekken die juist op sekse zijn gescheiden?
Geslachtstest in de vrouwensport heet nu 'discriminatie'
Het IOC voert voor de Spelen van 2028 een geslachtstest in voor de vrouwencategorie — en de vaste reflex volgde direct: 'discriminatie'. Maar een categorie die bestaat bíj de gratie van geslacht controleren op geslacht is geen discriminatie; het is de definitie van de categorie. Het frame verdient een ontleding.
IOC sluit transvrouwen uit van Olympische vrouwencategorie
Het Internationaal Olympisch Comité harmoniseerde op 26 maart 2026 de toelatingsregels voor alle Olympische sporten: deelname aan vrouwen-events is voorbehouden aan biologische vrouwen, vastgesteld via een verplichte genetische test.
Athena Forum: CCINDLE — EU steekt 2,5 miljoen in onderzoek dat critici als 'anti-democratisch' wegzet (2026)
Athena Forum stelt op 26 maart 2026 de inhoud van het CCINDLE-onderzoeksproject ter discussie — een Horizon Europe-initiatief van €2,5 miljoen dat gender-kritische feministen op één hoop gooit met religiöuze rechts-extremisten onder het label 'anti-gender'. In de Boedapest-workshop participeerden Hongaarse feministen alleen als onderzoeksobject, niet als belanghebbenden. Athena wijst op 'verkeerde benaming, verkeerde sekse-aanduiding' in onderzoeksdocumenten.
IOC sluit transvrouwen uit van Olympische vrouwencategorie
Het Internationaal Olympisch Comité harmoniseerde op 26 maart 2026 de toelatingsregels voor alle Olympische sporten: deelname aan vrouwen-events is voorbehouden aan biologische vrouwen, vastgesteld via een verplichte genetische test.
Athena Forum: CCINDLE — EU steekt 2,5 miljoen in onderzoek dat critici als 'anti-democratisch' wegzet (2026)
Athena Forum stelt op 26 maart 2026 de inhoud van het CCINDLE-onderzoeksproject ter discussie — een Horizon Europe-initiatief van €2,5 miljoen dat gender-kritische feministen op één hoop gooit met religiöuze rechts-extremisten onder het label 'anti-gender'. In de Boedapest-workshop participeerden Hongaarse feministen alleen als onderzoeksobject, niet als belanghebbenden. Athena wijst op 'verkeerde benaming, verkeerde sekse-aanduiding' in onderzoeksdocumenten.
PATHWAYS-trial: £10,7 miljoen NHS-onderzoek met puberteitsremmers bij kinderen vanaf 10 jaar — door MHRA stilgelegd
Het PATHWAYS-onderzoek (King's College London, £10,7 miljoen) zou 226 kinderen tussen 10 en 16 jaar randomiseren tussen puberteitsremmers en uitgesteld starten. De Britse medicijntoezichthouder MHRA legde de trial in februari 2026 stil omdat de langetermijnrisico's — vruchtbaarheid, botdichtheid, onomkeerbare ontwikkelingsschade — onvoldoende waren geadresseerd. Aanleiding voor de trial was juist de Cass Review, die concludeerde dat het bewijs voor puberteitsremmers "opmerkelijk zwak" was.
PATHWAYS-trial: £10,7 miljoen NHS-onderzoek met puberteitsremmers bij kinderen vanaf 10 jaar — door MHRA stilgelegd
Het PATHWAYS-onderzoek (King's College London, £10,7 miljoen) zou 226 kinderen tussen 10 en 16 jaar randomiseren tussen puberteitsremmers en uitgesteld starten. De Britse medicijntoezichthouder MHRA legde de trial in februari 2026 stil omdat de langetermijnrisico's — vruchtbaarheid, botdichtheid, onomkeerbare ontwikkelingsschade — onvoldoende waren geadresseerd. Aanleiding voor de trial was juist de Cass Review, die concludeerde dat het bewijs voor puberteitsremmers "opmerkelijk zwak" was.
De Nederlandse kwaliteitsstandaard
De Kwaliteitsstandaard Transgenderzorg Somatisch uit 2019 wordt sinds december 2023 herzien. Wat staat er op het spel?
Wat weten we over puberteitsremmers?
Puberteitsremmers zijn lange tijd als omkeerbaar gepresenteerd, maar wat zegt het onderzoek over effecten en omkeerbaarheid?
Life Beyond Transition: grootste bijeenkomst ooit van detransitioners in Washington DC (2026)
Op 12 maart 2026 — Detrans Awareness Day — kwamen in Washington DC meer detransitioners bij elkaar dan ooit eerder op één locatie. De bijeenkomst, georganiseerd door Genspect, stond in het teken van Life Beyond Transition: leven na de genderbehandeling. Detransitioners, clinici, onderzoekers en beleidsmakers kwamen samen voor de meest zichtbare dag van het detransitie-fenomeen tot nu toe.
Life Beyond Transition: grootste bijeenkomst ooit van detransitioners in Washington DC (2026)
Op 12 maart 2026 — Detrans Awareness Day — kwamen in Washington DC meer detransitioners bij elkaar dan ooit eerder op één locatie. De bijeenkomst, georganiseerd door Genspect, stond in het teken van Life Beyond Transition: leven na de genderbehandeling. Detransitioners, clinici, onderzoekers en beleidsmakers kwamen samen voor de meest zichtbare dag van het detransitie-fenomeen tot nu toe.
Athena Forum: Ierland trekt Europese gender-identiteit-agenda — EU-voorzitterschap juli 2026 (2026)
Op 8 maart 2026 publiceerde Athena Forum-directeur Faika El-Nagashi de analyse 'Ireland's leading role in pushing European gender identity politics'. Twaalf van veertien Ierse Europarlementsleden steunden recente trans-resoluties. Vanaf juli 2026 neemt Ierland het EU-voorzitterschap over en heeft toegezegd 'op internationale fora over gender-identiteit te onderhandelen'. Voormalig premier Leo Varadkar werkt vanaf Harvard aan een Europese rechtenbenchmark.
Athena Forum: Ierland trekt Europese gender-identiteit-agenda — EU-voorzitterschap juli 2026 (2026)
Op 8 maart 2026 publiceerde Athena Forum-directeur Faika El-Nagashi de analyse 'Ireland's leading role in pushing European gender identity politics'. Twaalf van veertien Ierse Europarlementsleden steunden recente trans-resoluties. Vanaf juli 2026 neemt Ierland het EU-voorzitterschap over en heeft toegezegd 'op internationale fora over gender-identiteit te onderhandelen'. Voormalig premier Leo Varadkar werkt vanaf Harvard aan een Europese rechtenbenchmark.
Beleid heeft sekse nodig, niet gender
Wie sekse vervangt door gender-identiteit, maakt overheidsbeleid blind voor wat het juist moet zien.
Gender als sociaal construct en genderdysforie
Volgens auteur Edward Jansen leunt het Nederlandse beleid op twee tegengestelde aannames: gender is een sociaal construct, en tegelijk moet het lichaam aan een innerlijke gender-essentie worden aangepast. Die twee claims kunnen volgens hem niet allebei waar zijn.